Finansowanie 13. emerytury w Szwajcarii – co się zmienia

W grudniu po raz pierwszy wypłacona zostanie 13. emerytura w Szwajcarii. Problemem od początku była jej zapłata. Koszt nowej renty to około 4–5 miliardów franków rocznie. Parlament musi zdecydować, skąd wziąć te pieniądze.

W Radzie Narodowej większość zagłosowała za tymczasowym podniesieniem podatku VAT o 0,7 punktu procentowego. Oznacza to, że podatki od towarów i usług byłyby wyższe do 2033 roku. Rada Kantonów proponowała inną drogę. Jej plan to mieszana zmiana: stałe podniesienie VAT o 0,4 punktu i dodatkowo 0,3 punktu wyższe składki od pensji. To znaczy: część obciążeń przenieść na konsumentów, a część na ludzi pracujących.

Główne partie rozdzieliły się po linii politycznej. Lewica i partie środka popierają plan mieszany. Partie prawicowe wolą tymczasowy VAT. Argumenty są proste. Zwolennicy mieszanej opcji mówią, że obciążenia lepiej rozłożyć na kilka grup. Przeciwnicy obawiają się wzrostu kosztów pracy i chcą uniknąć dodatkowego obciążenia dla pracowników.

Co to oznacza dla zwykłych ludzi? Jeśli VAT wzrośnie o 0,7 pkt, to przy wydatku 100 franków zapłacimy o 0,70 fr więcej. Jeśli zamiast tego wprowadzono by 0,3 pkt wyższe składki od pensji, osoba z pensją 4000 franków zapłaciłaby około 12 franków więcej miesięcznie. To proste liczby, które pokazują różne drogi rozłożenia kosztu.

Jest też kwestia długoterminowa. Bundesrätin ostrzega, że tymczasowe rozwiązanie może nie wystarczyć. Jeśli podniesienie VAT będzie tylko do 2033 roku, fundusz emerytalny AHV może stopniowo tracić środki. To z kolei może prowadzić do konieczności kolejnych zmian w przyszłości. Inna opcja to strukturalne reformy, na przykład zmiany wieku emerytalnego. Takie rozwiązania są politycznie trudne.

Teraz sprawa wraca do Rady Kantonów. Jeśli obie izby się nie dogadają, może być potrzebna komisja pojednawcza. Od decyzji parlamentu zależy, kto zapłaci za 13. emeryturę i jak stabilny będzie system w przyszłości. Dla wielu osób ważne jest, by zmiany były przewidywalne i uczciwie rozłożone.

— Natalia

Źródło: 20min.ch